Akademik bir dergide yayımlanan çığır açıcı bir araştırmaya göre, dünya genelinde her üç kişiden birinin, kedilerden insanlara bulaşabilen ve göz enfeksiyonlarına, hatta kalıcı görme kaybına neden olabilen bir parazitle enfekte olma riski bulunuyor. Toksoplazmoz adı verilen bu hastalık, retinada iltihaplanmaya yol açarak ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
Araştırmacılar, bu önlenebilir ve tedavi edilebilir hastalığın küresel sağlık gündemlerinde yeterince yer bulamadığını belirtiyor. Flinders Üniversitesi'nden göz doktoru Dr. Justine Smith, toksoplazmozun dünya çapında önde gelen bir göz enfeksiyonu ve görme kaybının önemli bir nedeni olmasına rağmen sınırlı ilgi gördüğünü ifade etti. Bu nedenle, Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) toksoplazmozu resmi olarak "ihmal edilmiş tropikal hastalık (NTD)" olarak tanıması çağrısında bulunuluyor.
İnsanlar, az pişmiş et, kontamine sebze veya su tüketimi ya da kedi dışkısıyla temas yoluyla paraziti kapabiliyor. Kediler ise çiğ et, kuş veya kemirgen yiyerek enfekte oluyor. Hastalık, özellikle sağlık hizmetleri, güvenli gıda, temiz su ve doğum öncesi bakıma erişimin kısıtlı olduğu topluluklarda daha yaygın görülüyor.
Bilim insanları, hastalığın yayılmasını engellemek için kapsamlı stratejilerin hayata geçirilmesi gerektiğini vurguluyor. Bu stratejiler arasında veterinerlik uygulamalarının entegrasyonu, çiftliklerde biyogüvenliğin artırılması, sokak kedilerinin kontrolü ve hayvan atıklarının güvenli bir şekilde bertaraf edilmesi yer alıyor. Ayrıca, gıda güvenliğinin iyileştirilmesi, temiz suya erişim ve sanitasyon gibi halk sağlığı önlemleri de büyük önem taşıyor.
DSÖ'nün toksoplazmozu NTD olarak tanıması, hastalığın önlenmesi, tedavisi ve araştırmaları için gerekli fonların sağlanmasının önünü açacak. Araştırmanın yazarlarından João Furtado, toksoplazmozun kaçınılmaz bir durum gibi görüldüğünü ancak bilinen bulaşma yollarına sahip olduğu için önlenebilir ve kontrol edilebilir olduğunu belirtti. Bu tanıma, insan, hayvan, tarım ve çevre sektörlerinin işbirliğini öngören küresel "Tek Sağlık" yaklaşımının bir parçası olarak, ülkelerin toksoplazmoz önleme çalışmalarını anne ve çocuk sağlığı programları, gıda güvenliği sistemleri ve temel sağlık hizmetleriyle bütünleştirmesine olanak tanıyacak.
