Zonguldak'ın kent merkezinde, Madenci Anıtı karşısında yer alan Vakıflar İş Hanı'nın yıkım çalışmaları sırasında beklenmedik bir keşif yapıldı. Uzun yıllardır kapalı ve görünmez durumda olan bir yer altı yapısının girişi, yıkım esnasında ortaya çıktı.
Ortaya çıkan bu girişin, bölgedeki diğer havalandırma bacaları ve girişlerle bağlantılı geniş bir yer altı sisteminin parçası olduğu belirlendi. Yapının, zamanla çevresine inşa edilen binalar nedeniyle girişlerinin kapanarak gözden kaybolduğu anlaşıldı.
İlk incelemelere göre, bulunan yapının İkinci Dünya Savaşı'nın yoğun yaşandığı 1943-1944 yıllarında inşa edildiği düşünülüyor. Dönemin Sivil Savunma Teşkilatı tarafından, olası hava saldırılarına karşı sivillerin güvenliğini sağlamak amacıyla sığınak olarak yapıldığı tahmin ediliyor.
Teknik değerlendirmeler, sığınağın yaklaşık 60 metre uzunluğunda ve 4 metre genişliğinde bir koridor sisteminden oluştuğunu gösteriyor. Yeni Cami yakınındaki bir giriş ile çarşı içindeki başka bir baca ağzı arasında yaklaşık 50 metrelik bir bağlantı koridoru bulunduğu, giriş kesitlerinin ise 18 metrekare civarında olduğu belirtildi. Yer altındaki ana galerilere bağlı odaların da mevcut olduğu ifade edildi.
Yıkım çalışmaları sırasında ortaya çıkan bu tarihi yapının korunması amacıyla Karabük Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu uzmanları bölgede detaylı incelemeler gerçekleştirdi. İncelemelere İl Kültür ve Turizm Müdürü Taner Dursun da katıldı.
Kurul tarafından, yapının tarihsel, mimari ve kültürel özellikleri titizlikle değerlendirilerek tescile uygun olup olmadığına dair bir rapor hazırlanacak. Eğer sığınak kültür varlığı olarak tescil edilirse, ilgili yasal düzenlemeler çerçevesinde alandaki mevcut uygulamaların yeniden gözden geçirilmesi, devam eden inşaat sürecinin durdurulması veya koruma esaslarına göre yeniden planlanması gündeme gelebilecek.